Szczeliny i spękania z okresu poallereckiego w Niderlandach
DOI:
https://doi.org/10.26485/BP/1968/17/11Słowa kluczowe:
szczeliny mrozowe, spękania gruntu, gleba usselska, późny dryas, Niderlandy, procesy peryglacjalneAbstrakt
Podczas terenowych badań geomorfologicznych w 1966 r. stwierdzono występowanie szczelin i spękań w glebie kopalnej, tzw. glebie usselskiej (Usselo-soil) w Niderlandach. Gleba ta, datowana na okres allerød (ok. 8900 lat p.n.e.), zawiera węgiel drzewny i warstwę wybieloną o miąższości 5–10 cm. Zaobserwowane szczeliny i spękania przecinają tę glebę, co wskazuje, że są młodsze. Szczeliny osiągają głębokość 80–140 cm i szerokość do 20 cm, natomiast spękania są znacznie węższe (do 3 mm), ale głębsze (2–3 m). Ich wypełnienie stanowi piasek o podobnym składzie granulometrycznym jak otaczające utwory. Zjawiska te występują głównie w północnej i centralnej części Niderlandów, brak ich w osadach holoceńskich. Autor interpretuje je jako efekt oddziaływania mrozu w okresie późnego dryasu, związany z nagłymi spadkami temperatury, a nie z wysychaniem osadów piaszczystych.
Bibliografia
Frechen, J. & Rosauer, E. A., 1959 - Aufbau und Gliederung des Würm-LoessProfils von Kärlich im Neuwieder Becken. Fortschr. Geol. Rheinld. u. Westf., 4; p. 267-282.
Hammen, T. van der, 1951 - Late Glacial flora and periglacial phenomena in the Netherlands. Thesis Leiden.
Hammen, T., van der, 1957 - The age of the Usselo culture. Geol. en Mijnb., 19; p. 396-397.
Maarleveld, G. C., 1964 - Periglacial phenomena in the Netherlands during different parts of the Würm time. Biuletyn Peryglacjalny, no. 14; p. 251-256.
Ploey, J. de, 1961 - Morfologie en Kwartair-stratigrafie van de Antwerpse Noorderkempen. Acta Geogr. Lovaniensia, 1.

